Çocuğunuzun Utangaçlığını Yenmesine Nasıl Yardımcı Olabilirsiniz?

Birçok anne babanın sıkıntısıdır çocuğunun çekingen (utangaç) olması. Girişkenlik ile saldırganlık arasında ince bir fark vardır.

 

Çocukların toplumsal becerilerini kazanmalarında anne babalar yol göstericidirler. Ebeveyn olarak bu şuurla çocuğunuza yaklaşmanız daha doğru bir davranıştır.

 

İşte uzmanlardan utangaç, saldırgan, girişken çocuk tanımları ve nasıl davranılması gerektiği ile ilgili önemli ipuçları.

 

Hangi Çocuk Girişkendir?

 

Çocuğunuz eğer, duygu, düşünce ve inançlarını açık bir şekilde dürüst ve başkalarının haklarını ihlal etmeden dile getiriyorsa, bunu yaparken de karşısındaki kişiyi aşağılamıyor, incitmiyor ve ezmeye çalışmıyorsa çocuğunuz “girişken” demektir.

 

Girişken çocuk, kendi bireysel düşüncesini açıklarken, kendisinden farklı fikirleri de dinleyerek onlara saygı gösterir.

 

Girişken çocuk, sakin bir şekilde ve düzgün bir ses tonuyla karşısındaki insanın gözünün içine bakarak iletişim kurar.

 

Çocuğunuzun Saldırgan Olduğunu Nasıl Anlarsınız?

 

Eğer çocuğunuz duygu, düşünce ve inançlarını sadece bir kavgayı kazanmak ya da karşısındakine hükmetmek amacıyla, başkalarının haklarını ihlal edecek şekilde dile getiriyorsa, “saldırgan” demektir.

 

Saldırgan çocuk tehditkar şekilde parmağını sallar, bağırır ve alaycı bir ses tonuyla iletişim kurmaya çalışır.

 

Hangi Çocuk Pasiftir (Çekingen, Utangaç) ?


Çocuğunuz duygu ve düşüncelerini dürüst bir şekilde açıkça dile getiremiyor ve haklarının ihlal edilmesine izin veriyorsa o zaman “pasif” olarak adlandırılır.

 

Utangaçlığın Altında Yatan Sebepler

 

 Çocuklardaki utangaçlığın, zayıf benlik kavramı, başarısızlık duyguları ve olumsuz iç konuşmalarla ilgilidir.

 Utangaç çocuklar kendilerine karşı güvensizdirler ve kendilerini değersiz bulurlar. Sürekli kendilerini eleştirirler, sorumluluk almak istemezler. Çocukların utangaç (çekingen) olmasının altında yatan sebepleri uzmanlar şöyle açıklıyor:

 Dayak atan, aşağılayan, arkadaşları ve kardeşleri ile kıyaslamalar yapan, çocuğun aile içinde değer vermeyen ve aşırı baskıcı anne baba tutumları.

 Çocuğun sosyal etkinliklere ve arkadaş gruplarına katılımının sağlanmaması.

 Ailenin temizlik ve yapılan diğer işler konusunda çok titiz olması.

 Aile içinde çocuğun küçük görülmesi ve alaycı tavırlarla aşağılanması.

 Anne baba davranışlarında çocuklara karşı tutarsızlık olması. Bu durum, çocuktaki güven duygusunu azatları ve çocuk ne zaman nasıl davranacağı konusunda kararsızlık içinde kalır.

 Anne babanın çocuğu aşırı koruması ve kendine bağımlı hale getirmesi. Onun adına kararlar alması. Her istediğini hemen karşılaması da çocukta utangaç davranmanın sebeplerindendir.

 

Böyle Durumlarda Çocukla Ne Zaman İlgilenilmeli?

 

• Yapmadığı bir şey yüzünden başı derde girdiğinde, bu konuda konuşmuyorsa,
• Her zaman başkaları tarafından eziliyor ve onların isteklerine boyun eğiyorsa
• Sınıf inde soru soramıyor ve öğretmen söz hakkı verdiğinde yüzü kızarıyorsa
• Grup Çalışmalarından kaçıyorsa ve bireysel çalışmayı istiyorsa
• Okul dersleri dışındaki sosyal etkinliklere katılamıyorsa ve bu konuda çeşitli bahaneler üretiyorsa

Artık çocuğunuzla ilgilenmenizin zamanı gelmiş demektir!

 

Anne Baba Olarak Neler Yapabilirsiniz?

 

 Çocuğunuzun utangaçlığını azaltmak için davranışlarına karşı yorum yapmak veya tepkide bulunmak çocuğunuzu daha çok sıkılgan yapabilir. Dolayısıyla çocuk, yapmak istediği faaliyetlerde serbest bırakılmalı, başardığı işlerde yüreklendirilmeli ve cesaretlendirilmeli.


 Çocuğunuz kendisini korkutan bir olayla karşılaşmış olabilir. Bu konuda onu fazla zorlamadan duygularını paylaşmasını isteyerek korkularını azaltmasına yardımcı olmalısınız.


 Sevdiği oyunlara katılarak sizin ona karşı olan sevginizi gösterin.


 Çocuğunuzun hoşlanacağı sosyal ve kültürel etkinliklere katılmasını sağlayın.


 Sınıfta arkadaşlarına anlatacağı konu ile ilgili kaygılarını azaltmak için bu ödevini önce size anlatarak cesaret kazanmasını sağlayabilirsiniz.


 Sınıf öğretmeni ile çocuğunuzun bu durumunu görüşerek ortak bazı kararlar alabilirsiniz. Öğretmen çocuğunuza yapabileceğiniz bazı basit işler verebilir. Mesela, tahtayı silmek, sınıfı havalandırmak, yanında bir arkadaşı ile birlikte yapabileceği ufak işler için okul idaresine göndermek gibi.


 Yine sınıf öğretmeni, becerikli olduğu faaliyetlerde onu cesaretlendirerek, aynı alanlarda diğer arkadaşlarına da yardımcı olmasını sağlayabilir.